31 juli 2026

Wist je dat de ladder zelden zelf het probleem is?

Bij werken met ladders en trapjes is vallen het grootste risico. De cijfers van de NVWA, en de regels die het verschil maken.

Een dakgoot leeghalen is een klus van niks — tot het misgaat. De NVWA schrijft over draagbaar klimmaterieel: "Met draagbaar klimmaterieel zoals ladders en trappen werkt u vaak op hoogte. Vallen van hoogte is daardoor het grootste risico." De omvang staat er direct bij: VeiligheidNL registreert jaarlijks ongeveer 5.700 ongevallen met draagbaar klimmaterieel die op een spoedeisende hulp worden behandeld. Daarvan betrof volgens de NVWA "70% van de ongevallen ... een val van of met een ladder" en 30% een val van of met een huishoudtrapje. Dezelfde pagina noemt bovendien een CBS-cijfer dat de NVWA als jaargemiddelde presenteert: acht dodelijke valpartijen van ladders, privésfeer en arbeidssfeer samen.

Het belangrijkste zinnetje op diezelfde pagina gaat niet over de ladder, maar over ons: "De meeste valpartijen zijn niet, of niet direct, te wijten aan de onveiligheid van de ladder of trap, maar aan verkeerd gebruik door de gebruiker." De NVWA noemt concreet het plaatsen van een ladder of trap "op een ongelijke, gladde of zachte ondergrond", het plaatsen "onder een te schuine hoek" en het "overslaan van een trede bij het klimmen of afdalen".

Waar ligt de grens? Op het werk is die vastgelegd. Het Arboportaal stelt over maatregelen tegen valgevaar: "Boven de 2,50 meter is dit wettelijk verplicht, maar ook onder de 2,50 meter moet de werkgever maatregelen treffen als er een risico is om te vallen." Thuis geldt die verplichting niet voor jou, maar de hoogte waarop een val ernstig afloopt is dezelfde als op de bouwplaats — en het Arboportaal noteert dat vallen van hoogte "nog steeds met stip op één" staat als het om arbeidsongevallen gaat.

Praktisch betekent dat drie dingen. Zet de ladder op een vlakke, harde ondergrond en niet onder een te schuine hoek. Verzet hem liever een keer te vaak dan dat je ver opzij reikt. En houd een hand vrij: met een emmer in de ene hand en blad in de andere klim je niet meer, dan word je gedragen. Wat je vanaf een stabiel opgestelde ladder niet zonder reiken bereikt, laat je doen — een reinigingsbeurt of een inspectie door iemand met de juiste uitrusting staat gewoon in de prijsindex. Maar de reden om te bellen is niet de prijs: er is geen dakgoot die een val waard is.